Blog Gamety

Endometrioza a ciąża

blog-gameta-endometriozaEndometrioza to choroba związana z okresem rozrodczym kobiety. Można ją stwierdzić u kobiet w wieku od 12 do 80 roku życia, mimo to średni wiek pacjentki u której rozpoznaje się endometriozę wynosi 28 lat.

Czy endometrioza jest jedną z przyczyn niepłodności?

Endometrioza występuje częściej u kobiet niepłodnych. Przeprowadzone w Polsce badanie wieloośrodkowe mające podać liczbę kobiet, których problemy niepłodności mogą być związane z endometriozą, wykazało na próbie badawczej 1500 par (diagnozowanych z powodu niepłodności), że endometrioza występuje u 34% kobiet.

Objawy, diagnoza i leczenie endometriozy

  • Ryzyko wystąpienia endometriozy

Prawdopodobieństwo wystąpienia endometriozy związane jest z wczesnym pojawieniem się pierwszej miesiączki – przed 11 rokiem życia, a także jeśli cykle miesiączkowe są zbyt krótkie lub zbyt długie. Zbyt obfite i bardzo bolesne miesiączki często są symptomem powiększonego endometrium. W takim przypadku należy podjąć diagnostykę w celu wykluczenia nieprawidłowości.

  • Wywiad i badanie ginekologiczne

Wizyta u lekarza specjalisty, który zbierze wywiad i przeprowadzi badanie ginekologiczne pozwala na ukierunkowanie rozpoznania. Podczas podstawowego badania ginekologicznego lekarz nie jest w stanie w 100 % zdiagnozować endometriozy, ale niektóre jego elementy pozwalają na wysokie podejrzenie obecności tego schorzenia. Należą do nich: utrwalone tyłozgięcie macicy, ograniczona jej ruchomość i bolesność, a także pogrubiałe i bolesne przydatki, więzadła krzyżowo-maciczne, jak i sklepienia pochwy.

  • Objawy endometriozy

Typowe objawy endometriozy odczuwane przez pacjentkę, w zależności od umiejscowienia i stopnia zaawansowania choroby, to między innymi: bolesne, obfite miesiączki, bolesne stosunki (dyspareunia), przewlekły ból w miednicy mniejszej, bóle brzucha, dyskomfort odczuwany w podbrzuszu. Inne rzadkie objawy towarzyszące endometriozie to: wzdęcia, bolesne oddawanie moczu i stolca, krwawienie z odbytnicy lub dróg moczowych, zaburzenia czynności układu moczowego i pokarmowego

  • Badanie USG

Podstawowym narzędziem diagnostycznym u pacjentek z endometriozą jest badanie USG. Rzadko, choć zdarza się tak, że w przypadku wątpliwości co do kwalifikacji do rozległego zabiegu chirurgicznego, lekarz może zlecić obrazowanie rezonansem magnetycznym (MRI)

  • Laparoskopia

To metoda pozwalającą na postawienie pewnego rozpoznania endometriozy. Dla lekarza zajmującego się diagnostyką i leczeniem niepłodności ważna jest ocena stopnia zaawansowania endometriozy. Endometrioza może obejmować szeroki zakres zmian w obrębie miednicy – od pojedynczych niewielkich jednomilimetrowych wczepów do dużych ponad dziesięciocentymetrowych torbieli endometrialnych w zrostach z jelitami, macicą, bądź więzadłem szerokim.

  • Klasyfikacja endometriozy

Do oceny stopnia zaawansowania endometriozy, najszerzej stosowana jest klasyfikacja kliniczna według Amerykańskiego Towarzystwa Płodności (ASRM)

Podział endometriozy według Amerykańskiego Towarzystwa Płodności (ASRM)

stopień Nasilenie endometriozy
I Minimalna
II Łagodna
III Umiarkowana
IV Ciężka

 

  • Leczenie chirurgiczne

W endometriozie współistniejącej z niepłodnością laparoskopia pozwala na diagnozę, a także ewentualne usunięcie ognisk choroby i w miarę możliwości przywrócenie prawidłowych stosunków anatomicznych w obrębie miednicy. Brakuje jednak dowodów na to, że wielokrotne powtarzanie operacji zwiększa szanse na ciążę.

  • Leczenie farmakologiczne

W leczeniu dolegliwości bólowych spowodowanych endometriozą stosowane są tzw. progestageny, danazol, doustne leki antykoncepcyjne, analogi GnRH, leki z grupy SERM i SPRM. W tym przypadku także brakuje dowodów, że poprawiają one płodność. U niepłodnych kobiet z endometriozą nie zaleca się powyższego leczenia farmakologicznego.

  • Leczenie niepłodności a endometrioza
    • Inseminacja domaciczna wraz ze stymulacją owulacji – może być zaproponowana u pacjentek czekających na ciążę <24 miesięcy. Nie zaleca się wykonywania inseminacji domacicznej w endometriozie III/ IV stopnia.
    • Zapłodnienie pozaustrojowe (IVF, in vitro) jest najskuteczniejszą metodą leczenia niepłodności u kobiet z endometriozą. Laboratoryjne procedury in vitro zwiększają prawdopodobieństwo zapłodnienia i przede wszystkim chronią zapłodnioną komórkę jajową przed szkodliwym wpływem endometriozy. Ponadto metoda ta pozwala ominąć towarzyszące tej chorobie przeszkody anatomiczne w układzie rozrodczym, takie jak zrosty czy niedrożność jajowodów.
    • Pacjentki z ciężką endometriozą przystępujące do in vitro mogą mieć mniejszą szansę na ciążę, niż te z łagodnym stadium choroby. Wynika to przede wszystkim ze zmniejszonej rezerwy jajnikowej i co za tym idzie mniejszej liczby prawidłowych komórek jajowych otrzymanych podczas hormonalnej stymulacji jajników do programu IVF.

Endometrioza a niepłodność

  1. Ostateczną diagnozę stwierdza się po wykonaniu laparoskopii. W czasie laparoskopii lekarz usuwa ogniska choroby, co przyczynia się do poprawy płodności.
  2. Farmakologiczne leczenie jest skuteczne w leczeniu dolegliwości bólowych, nie jest zalecane przy zaburzeniach płodności związanych z bezobjawową endometriozą.
  3. Zapłodnienie pozaustrojowe jest najskuteczniejszą metodą leczenia niepłodności z towarzyszącą endometriozą (do 46% szans na urodzenie dziecka na jeden cykl terapeutyczny)
  4. U pacjentki z endometriozą I° i II° poniżej 35 roku życia, które krótko czekają na ciąże można leczyć poprzez przeprowadzenie inseminacji domacicznych ze stymulacją jajeczkowania. W razie braku ciąży należy przystąpić do procedury zapłodnienia pozaustrojowego (do 14% szans na urodzenie dziecka w przeliczeniu na jeden cykl terapeutyczny)
  5. U pacjentek z endometriozą III/IV leczeniem z wyboru jest zapłodnienie pozaustrojowe (in vitro).

Strona korzysta z plików Cookies w celu realizacji usług, zgodnie z Polityką Cookies.